Παρασκευή, 3 Ιουλίου 2015

Χαιρετισμός στη συγκέντρωση για το ΟΧΙ στη Νάουσα, 2/7/2015


Συμπολίτισσες  και Συμπολίτες,

Στέλνω τους χαιρετισμούς μου στη μεγάλη  συγκέντρωση  του ΟΧΙ σήμερα και λυπάμαι που δεν μπορώ να είμαι μαζί σας.

Ο  αγώνας για το  ΟΧΙ  που κάνει το κόμμα μας και η κυβέρνησή μας με αναγκάζει να βρίσκομαι  στην Αθήνα.

Από αύριο όμως θα βρίσκομαι στην  Ημαθία κοντά σε σας, στους ανθρώπους που αγωνίζονται για να έχουμε  το αποτέλεσμα στο δημοψήφισμα που θα δικαιώσει τον αγώνα μας.

Η πατρίδα μας αντιμετωπίζει  σήμερα έναν ωμό  εκβιασμό από τους δανειστές της:

είτε να υποκύψει σε νέα μέτρα λέγοντας ΝΑΙ
είτε να πάρει άλλο δρόμο  με προοπτική  λέγοντας ΟΧΙ.

Στους πέντε μήνες που πέρασαν από τις εκλογές η Κυβέρνηση μας έδειξε κάθε διάθεση  να συμβιβαστεί με τρόπο αμοιβαία επωφελή. Το έκανε τόσο πολύ  μάλιστα που αρκετοί από εμάς αρχίσαμε να έχουμε αμφιβολίες για το αν θα μπορέσουμε να εφαρμόσουμε το πρόγραμμα που είναι και η  βάση της λαϊκής εντολής που πήραμε τον Ιανουάριο.

Αλλά οι δανειστές  φάνηκαν  άτεγκτοι  και εκβιαστικοί.  Επιδιώκουν να μας γυρίσουν  σε καθεστώς μνημονίων.  Όλοι ξέρουμε ότι  αυτό σημαίνει καταστροφή  για την  χώρα και την κοινωνία.

Η  κυβέρνηση αντιμετώπισε  τον εκβιασμό  παίρνοντας  το δρόμο της δημοκρατίας και προκηρύσσοντας  δημοκρατίας.

Το  δίλημμα  είναι  καθαρό:

ΝΑΙ,  ο  δρόμος που μας δένει τα χέρια και οδηγεί στην καταστροφή της χώρας

ΟΧΙ,  ο δρόμος της  εθνικής αξιοπρέπειας  και της δυνατότητας για πρόοδο.

Οι μέρες που ζούμε είναι δύσκολες και ιστορικές. Η δοκιμασία είναι σκληρή. Οι δανειστές μαζί με τις μνημονιακές  δυνάμεις στο εσωτερικό της χώρας έχουν κηρύξει  ανηλεή πόλεμο. Έκλεισαν τις τράπεζες. Ασκούν ξεδιάντροπη τρομοκρατία από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Δημιουργούν κύμα φόβο ανάμεσα στους πολίτες της χώρας μας.

Πρέπει να είμαστε  Δυνατοί,  ενωμένοι και σίγουροι για το δίκιο μας. Ο ελληνικός λαός έχει υπερηφάνεια και μπορεί να σηκώσει  ένα πρόσκαιρο βάρος όταν πρόκειται για την εθνική του κυριαρχία και αξιοπρέπεια, για την κοινωνική του πρόοδο.

Ψηφίζουμε  ΟΧΙ  στα Μνημόνια  παραμένουμε  Ευρωπαίοι  και αγωνιζόμαστε για μια πολιτική που θα δώσει μέλλον στα παιδιά μας.

Τρίτη, 30 Ιουνίου 2015

Το δίλημμα δεν είναι ευρώ ή δραχμή, αλλά και κανένας μονόδρομος δεν υπάρχει για τον λαό μας μετά το ΟΧΙ


Συνέντευξη στο News4all.gr, 30/6/2015


Lapavitsas

Συνέντευξη στον Προκόπη Αγγελόπουλο

Ο Κώστας Λαπαβίτσας μιλά στο News4all.gr, λίγα 24ωρα πριν το δημοψήφισμα, αφήνοντας στο περιθώριο τη ρητορεία περί δραχμής και στηρίζοντας απολύτως την επιλογή για προσφυγή στη λαϊκή ετυμηγορία, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι η μόνη περίπτωση να υπάρξει ανάπτυξη μέσα στο ευρώ είναι να “πετύχουμε μια συμφωνία, όπως την επιδιώκει η κυβέρνηση, με τακτοποίηση του χρέους, άρση της λιτότητας και επενδύσεις”.

Θεωρείτε ότι με το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου ερχόμαστε πιο κοντά σε μια επιστροφή σε εθνικό νόμισμα;

Δεν νομίζω ότι αυτό είναι το σωστό ερώτημα τη στιγμή αυτή. Αυτό είναι το ερώτημα που θέτουν οι δανειστές και που θέτει και η τρόικα εσωτερικού, στη χώρα μας και δεν θέλω να μπω σε αυτή την κουβέντα. Δεν είναι αυτό το ερώτημα. Το θέμα είναι αν θέλουμε να επιστρέψουμε στα μνημόνια ή όχι.

Εσείς, θα επιδιώκατε ένα ΟΧΙ να είναι η αφετηρία για επιστροφή σε εθνικό νόμισμα; Και το ρωτώ επειδή έχετε υποστηρίξει την επιστροφή σε εθνικό νόμισμα. Ή θα έπρεπε αυτό να γίνει με πιο συντεταγμένο τρόπο; 

Εγώ νομίζω ότι το ΟΧΙ είναι η μόνη απάντηση η οποία μπορεί να δοθεί τη στιγμή αυτή για να ανοίξουν δυνατότητες για την κοινωνία και για τον λαό συνολικά. Δίνει επιλογές, σου λύνει τα χέρια και σου ανοίγει πολλούς δρόμους να πάρεις. Αν ψηφίσουμε NAI, είμαστε τελειωμένοι. Τώρα, τί επιλογή θα κάνει ο Ελληνικός λαός μετά το ΟΧΙ, ποιον δρόμο θα πάρει, αυτό είναι δικό του δικαίωμα.

Παρόλα αυτά, υπάρχει ήδη μια ανησυχία που έχει ξεκινήσει με το capital control, τις ελεγχόμενες αναλήψεις από τα ΑΤΜ. Ποια μπορεί να είναι η επόμενη ημέρα σε σχέση με όλα αυτά και με ποιον τρόπο μπορούμε να καθησυχάσουμε τον Ελληνικό λαό ότι δεν θα υπάρξει κάτι που θα προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση, χάος όπως υποστηρίζει η άλλη πλευρά, σε περίπτωση που ψηφίσουμε ΟΧΙ;

Μα, ήδη υπάρχουν οι έλεγχοι στις τράπεζες, ήδη έχει υπάρξει μια σταθεροποίηση της κατάστασης. Αυτό, τις επόμενες ημέρες θα εξομαλυνθεί περισσότερο, όσο ο κόσμος θα συνηθίζει αυτή την κατάσταση, για τώρα. Άρα, δεν τίθεται θέμα κατάρρευσης αν ψηφίσουμε ΟΧΙ, γιατί υπάρχει έλεγχος.

Και όλα τα υπόλοιπα, εμπορικές δραστηριότητες, εισαγωγές, πως θα πληρώνονται στον ιδιωτικό τομέα οι μισθοί;

Θα εξομαλυνθούν και αυτά το επόμενο διάστημα, όσο οι έλεγχοι θα γίνονται πιο εξειδικευμένοι. Αυτή είναι μια κατάσταση που δεν θέλουμε να γίνει μόνιμη, φυσικά. Αλλά το διάστημα αυτό, τις επόμενες ημέρες δηλαδή, θα πάρει μια πιο ξεκάθαρη μορφή και θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα που θα προκύψουν. Ήδη, γίνεται αυτό σήμερα και θα γίνει και μετά το ΟΧΙ, όταν θα ψηφιστεί.

Όπως, λοιπόν, έχει διαμορφωθεί η κατάσταση αυτή τη στιγμή, υπάρχει δυνατότητα μέσα στο ευρώ, εφόσον υπάρξει μια συμφωνία, να διαμορφωθούν έτσι οι συνθήκες ώστε να έρθει η ανάπτυξη, γιατί αυτό είναι το ζητούμενο. Να μπορέσουμε να σηκώσουμε κεφάλι, να πατήσουμε σταθερά στα πόδια μας.

Εάν δεχτούμε τις προτάσεις των εταίρων, μέσα στο ευρώ, όπως τις διαμορφώνουν αυτοί, πιστεύω ότι οι προοπτικές ανάπτυξης είναι μηδαμινές, δεν υπάρχει, δηλαδή, περιθώριο. Αν πετύχουμε μια συμφωνία, όπως την επιδιώκει η κυβέρνηση, με τακτοποίηση του χρέους, άρση της λιτότητας και επενδύσεις, τότε ναι, θα το συζητήσουμε, υπάρχει προοπτική ανάπτυξης, βέβαια.

Άρα, λοιπόν, η λύση του ζητήματος του χρέους είναι πολύ βασικό θέμα σε όλα αυτά.

Το χρέος είναι η πηγή όλων των προβλημάτων, με την έννοια ότι επειδή κυνηγάμε την εξυπηρέτηση του χρέους, επιβάλλουμε και τη λιτότητα και δεν έχουμε περιθώριο να κάνουμε άλλα πράγματα για να πάει μπροστά η Οικονομία. Βεβαίως, το χρέος είναι κεντρικής σημασίας.

Θα ήθελα, τέλος, να κάνετε μια εκτίμηση για το αποτέλεσμα της Κυριακής και να μου πείτε αν πιστεύετε ότι δεν έχουν παιχτεί όλα τα επεισόδια, ακόμη. Αν θα υπάρξει, δηλαδή, κάτι μέσα στην εβδομάδα που μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα. 

Από τώρα μέχρι την Κυριακή θα μεσολαβήσει ένας αιώνας. Οι εξελίξεις είναι ταχύτατες, πρέπει να τις περιμένουμε σε καθημερινή βάση. Η αντίδραση των δανειστών είναι λυσσαλέα. Η αντίδραση και της Τρόικας του εσωτερικού είναι λυσσαλέα. Έχουν λυσσάξει τα κανάλια, έχουν λυσσάξει τα μέσα κ.ο.κ. Πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι γι αυτό. Μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε. Πιστεύω ότι αν εμείς βγούμε δυναμικά μπροστά και εξηγήσουμε τις καταστάσεις στον κόσμο, το ΟΧΙ θα πάρει την πλειοψηφία και, μετά, θα δούμε τι πορεία μπορούμε να ακολουθήσουμε. Αυτό που θέλω να πω είναι το εξής: Το δίλημμα δεν είναι ευρώ ή δραχμή, αλλά και κανένας μονόδρομος δεν υπάρχει για τον λαό μας να διαλέξει τι θα κάνει, μετά το ΟΧΙ.

Δευτέρα, 29 Ιουνίου 2015

Το "Ναι" μας δένει χειροπόδαρα, το "Όχι" ανοίγει δυνατότητες


Συνέντευξη στο Νίκο Ευαγγελάτο, 

Παραπολιτικά, 29/6/2015


Λαπαβίτσας: Το "Ναι" μας δένει χειροπόδαρα, το "Όχι" ανοίγει δυνατότητες

Λαπαβίτσας: Το "Ναι" μας δένει χειροπόδαρα, το "Όχι" ανοίγει δυνατότητες - Κεντρική Εικόνα
Δεν δέχομαι ότι το δίλημμα αυτή τη στιγμή είναι ευρώ ή δραχμή. Αυτό θέλει η αντιπολίτευση, να αλλάξει το περιεχόμενο του δημοψηφίσματος

Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, κος Κώστας Λαπαβίτσας, μίλησε στο ραδιόφωνο «Παραπολιτικά 90.1 Fm» στην εκπομπή «Παραφιλολογίες» με τον δημοσιογράφο Νίκο Ευαγγελάτο, και μεταξύ άλλων, μίλησε για τις κλειστές τράπεζες και την πρόθεση της κυβέρνησης για περαιτέρω διαπραγμάτευση με την Ευρώπη και τους δανειστές της χώρας. Τέλος κλήθηκε να απαντήσει στο ερώτημα των ημερών αν το «ΟΧΙ» εκληφθεί από τους Ευρωπαίους ως «ΟΧΙ» στην Ευρώπη και στην Ευρωζώνη, όπως άλλωστε δήλωσαν σήμερα Γάλλοι-Γερμανοί και ο πρόεδρος της ΕΕ Ζαν Κλοντ Γιούνκερ

Mεταξύ των άλλων είπε:

"Πρέπει να επέλθει κάποια σχετική ομαλότητα της τραπεζικής λειτουργίας. Το χρήμα ως όργανο και μέσο είναι πολύ ιδιόμορφο στην οικονομία και το κατέχουν όλοι και επηρεάζει όλους.

Εδώ έχουμε λοιπόν μια αλλαγή στην χρήση του χρήματος που είναι φυσικό να δημιουργεί μια ανησυχία στον κόσμο, αβεβαιότητα, αλλαγή των καταστάσεων. Πρέπει να το συνηθίσει λίγο ο κόσμος αυτό, αυτή την νέα κατάσταση πράγμα που θα γίνει σχετικά σύντομα αν υπάρχει αποτελεσματικότητα και βούληση από πλευρά της κυβέρνησης.

Οι τράπεζες συνεχίζουν να λειτουργούν πίσω από τις κλειστές πόρτες, όταν λέμε ότι κλείσαν οι πόρτες των τραπεζών δεν σημαίνει ότι κλείσαν οι τράπεζες. Πληρωμές μπορούν να γίνονται, οι κινήσεις μπορούν να γίνονται … πρέπει ο κόσμος λίγο να προσαρμοστεί αυτές τις μέρες και να καταλάβει ότι είναι μια δυσκολία την οποία πρέπει να αντιμετωπίσει με ψυχραιμία. Δεν σταμάτησαν να λειτουργούν οι τράπεζες…

Ερωτηθείς γιατί φτάσαμε σε αυτό το σημείο υποστήριξε ότι:

"Εδώ φτάσαμε για χίλιους λόγους αλλά ο κυριότερος είναι η άτεγκτη στάση των δανειστών απέναντί μας που επιδιώκουν να επιβάλλουν ξανά μνημόνια. Η επιλογή δηλαδή που έχουμε μπροστά μας είναι ανάμεσα στο να αντιμετωπίσουμε τις δυσκολίες αυτής της στιγμής και να προσαρμοστούμε σε αυτή την κατάσταση για όσο κρατήσει, που προφανώς θα είναι προσωρινό και στο να αποδεχτούμε κάτι το οποίο θα έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις τις οποίες γνωρίζουμε.

Φτάσαμε εδώ γιατί οι δανειστές δεν κάνουν πίσω.

"Αυτό που συμβαίνει αυτή τη στιγμή είναι ότι έχει επέλθει ένα πάγωμα των συναλλαγών και άρα μεγάλη αβεβαιότητα, κανείς δεν πρόκειται να κάνει κινήσεις στην οικονομία κλπ αυτό θα ξεπεραστεί σχετικά σύντομα αν υπάρξει αποφασιστικότητα και αν υπάρξουν …μέτρα επιπλέον από την κυβέρνηση. Έχουμε το παράδειγμα της Κύπρου όπου βεβαίως υπήρξε κούρεμα των καταθέσεων που εδώ δεν πρόκειται να υπάρξει, δεν υπάρχει λόγος να υπάρξει κούρεμα των καταθέσεων στην Ελλάδα κανένας. Το παράδειγμα της Κύπρου είναι ενδεικτικό όπου επιβλήθηκαν έλεγχοι αντίστοιχοι με τους δικούς μας και η κυπριακή οικονομία προσαρμόστηκε και λειτούργησε. Δηλαδή αυτό που συμβαίνει τώρα δεν είναι μια κατάσταση καταστροφής, είναι μια κατάσταση αβεβαιότητας και παγώματος. Η Κύπρος δείχνει ότι το πράγμα αυτό μπορεί να λειτουργήσει και να έχει αποτέλεσμα."

Ερωτηθείς τι απαντά στην κατηγορία της αντιπολίτευσης ότι όλο αυτό είναι ένα σχέδιο για να πάει ο ΣΥΡΙΖΑ τη χώρα στην δραχμή o κ. Λαπαβίτσας απάντησε ότι:

"Δεν υπάρχει κανένα σχέδιο επιστροφή στην δραχμή. Δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα. Αυτό που υπάρχει από πλευράς ΣΥΡΙΖΑ είναι μια αποφασιστικότητα να μην επιστρέψουμε στα μνημόνια όπως είπε ο ελληνικός λαός τον Ιανουάριο. Τώρα ότι αυτό έχει παρεπόμενα ότι πολλά αυτά τα παρεπόμενα ήταν διαφορετικά από αυτό που θα περίμενε κανείς τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο αυτό ναι είναι αλήθεια και οι καταστάσεις αντιμετωπίζονται μέρα με την ημέρα. Δεν υπάρχει τέτοιο σχέδιο όμως, ούτε προκύπτει κάτι τέτοιο.

"Δεν δέχομαι ότι το δίλημμα αυτή τη στιγμή είναι ευρώ ή δραχμή, δεν το δέχομαι αυτό. Αυτό είναι μια κίνηση την οποία προσπαθεί να κάνει η αντιπολίτευση, να αλλάξει το περιεχόμενο του δημοψηφίσματος που εξήγγειλε η κυβέρνηση για την επόμενη Κυριακή.

Το περιεχόμενο του δημοψηφίσματος είναι δεδομένο αν δέχεται ο ελληνικός λαός να επιστρέψει στα μνημόνια. Και πιστεύω ότι ο ελληνικός λαός πρέπει να πει Όχι γιατί η επιστροφή στα μνημόνια είναι μια κατάσταση μακράς διαρκείας, δεν είναι μια κατάσταση παροδικών δυσκολιών όπως αυτές που ζούμε σήμερα και θα ζήσουμε αύριο και μεθαύριο.

Προσπαθεί η αντιπολίτευση σε όλους τους τόνους να πει ότι έχει να κάνει με την επιστροφή στο νόμισμα, την αλλαγή στο νόμισμα, έξω από την Ευρώπη , έξω από το ευρώ αυτά είναι πολιτικές κινήσεις. Δεν είναι αυτό το περιεχόμενο."

Ερωτηθείς τι θα γίνει στην περίπτωση που βγει Όχι στο δημοψήφισμα, o κ. Λαπαβίτσας είπε ότι:

"Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει καταρχήν υποχρέωση να κάνει ότι μπορεί για να πει Όχι ο ελληνικός λαός την Κυριακή γιατί αν πει Ναι θα είναι η τελειωτική καταδίκη του ελληνικού λαού.

Αν ειπωθεί το Όχι η κυβέρνηση θα έχει κάτι στα χέρια της, μια ξεκάθαρη βούληση από πλευράς ελληνικού λαού που θα έχει επαναληφθεί δύο φορές. Από εκεί και πέρα η διαχείριση αυτού του Όχι θα είναι μια δύσκολη πολιτική κατάσταση στο διεθνές επίπεδο θα δώσει όμως άλλες προοπτικές, θα της δώσει και άλλα μέσα.

Η κυβέρνηση θα αξιολογήσει το Όχι που θα πάρει με το σοβαρότερο τρόπο και θα δει τι θα κάνει για την περαιτέρω πληροφόρηση και κινητοποίηση του ελληνικού λαού μετά το Όχι αυτό αν οι δανειστές αποδειχτούν σκληροί και στυγνοί και μετά από αυτό.

Υπάρχουν τρόποι να αντιμετωπιστούν όλα στο τραπεζικό σύστημα, να μπουν άλλες κινήσεις σε δράση, να αρχίσει η δημιουργία ρευστότητας, υπάρχουν τρόποι να γίνουν αυτά τα πράγματα αλλά θα πρέπει να πει Όχι ο ελληνικός λαός γιατί αν πει Ναι το πράγμα θα τελειώσει …"

Στην ερώτηση του Ν. Ευαγγελάτου αν αυτό το «Όχι» που ζητάτε από τον λαό αν είναι ατελέσφορος και ο νέος κύκλος διαπραγμάτευσης που λέει η κυβέρνηση ότι θα κάνει από άλλη θέση, μετά αυτό το «Όχι» φτάνει ακόμα και στο να πάμε σε δομικές αλλαγές στην οικονομία όπως η αλλαγή νομίσματος; Είναι κάτι που θα το εκτιμήσει η κυβέρνηση με βάση το «Όχι» , είναι ανοικτό ενδεχόμενο, ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ υποστήριξε ότι:

"Η κυβέρνηση θα εκτιμήσει όλα τα ενδεχόμενα. Τη στιγμή αυτή αυτό που προέχει είναι το γεγονός της Κυριακής να σταθεί ο ελληνικός λαός στο ύψος των περιστάσεων. Αν πει το Όχι, που οφείλει να πει το Όχι κατά την άποψή μου, τότε η κατάσταση για τη χώρα μας θα γίνει πολύ καλύτερη από το αν ειπωθεί «Ναι».

Είμαι βέβαιος ότι η κυβέρνηση, η διαπραγματευτική ομάδα και το οικονομικό επιτελείο θα εξετάσουν τα ενδεχόμενα με σοβαρότητα και πληρότητα. Έχουν υποχρέωση να καθήσουν να τα δουν όλα…

Η κίνηση της Κυριακής θα έχει μακροχρόνια αποτελέσματα, τα μακροχρόνια αποτελέσματα προκύπτουν εμφανώς από το Ναι. Το Ναι μας επιστρέφει σε μια μακροχρόνια κατάσταση κατάπτωσης.

Το «Όχι» μας δίνει άλλες δυνατότητες, ανοίγει άλλες προοπτικές και φυσικά θα έχει και αυτό μακροχρόνιες επιπτώσεις αναλόγως με την απάντηση των δανειστών. Είμαι βέβαιος ότι η κυβέρνηση θα τα αξιολογήσει όλα σωστά και θα δούμε τι θα γίνει ότι οι δανειστές αντιδράσουν.

Το «Ναι» μας θα δέσει χειροπόδαρα, το «Όχι» θα ανοίξει δυνατότητες, ευκαιρίες, πιθανότητες, προοπτικές.

Τέλος στην ερώτηση αν οι οποίες προοπτικές του «Όχι» είναι απαραίτητα εντός ευρώ ή μπορεί να είναι και εκτός ;

ο κ. Λαπαβίτσας απάντησε ότι: "Η στόχευση της κυβέρνησης είναι εντός ευρώ, είναι ξεκάθαρα δηλωμένη και προς τα εκεί πηγαίνει…"

Δευτέρα, 8 Ιουνίου 2015

Που πάει η διαπραγμάτευση;


   
Τα γεγονότα των τελευταίων ημερών στο θέμα της διαπραγμάτευσης ήταν ιδιαίτερα πυκνά: κατάθεση προτάσεων από την ελληνική πλευρά, διαρροή των υποτιθέμενων αντιπροτάσεων των δανειστών, απόρριψη τους από τον Έλληνα πρωθυπουργό, συζήτηση προ ημερησίας διατάξεως στη Βουλή – όπου και πάλι ο πρωθυπουργός απέρριψε διαρρήδην τις αντιπροτάσεις – και άρνηση πληρωμής της δανειακής δόσης στο ΔΝΤ στις 5 του Ιούνη.  Είναι φανερό ότι είμαστε σε κρίσιμη καμπή. 

Το μόνο πολιτικό κόμμα που μπορεί τη στιγμή αυτή να πάει την Ελλάδα μπροστά είναι ο ΣΥΡΙΖΑ. Η ΝΔ σπαράσσεται από αρχηγικές διχόνοιες και υποχωρεί δημοσκοπικά, το Ποτάμι είναι παντελώς αναξιόπιστο και το ΠΑΣΟΚ ημιθανές. Η πρόταση και των τριών στην ουσία είναι να επιστρέψει η χώρα στο μνημονιακό καθεστώς. Το ΚΚΕ έχει χαθεί στους βάλτους του αριστερισμού. Ο δρόμος της Χρυσής Αυγής τέλος, αντιπροσωπεύει τον πλήρη εκτροχιασμό τη χώρας, κοινωνικά και εθνικά. Στον ΣΥΡΙΖΑ συνεχίζει να ακουμπάει η ελπίδα του ελληνικού λαού, όπως δείχνουν οι δημοσκοπήσεις. Γι’ αυτό έχει τεράστια σημασία να πετύχει η προσπάθεια του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και γι’ αυτό η συζήτηση που γίνεται στο εσωτερικό του έχει αυτομάτως εθνική διάσταση. 

Μπροστά σ’ αυτές τις κρίσιμες και ιστορικές αναγκαιότητες, επείγει να αναλύσουμε προσεκτικά τις προτάσεις της ελληνικής κυβέρνησης και τις αντιπροτάσεις των δανειστών, βγάζοντας συμπεράσματα για την πορεία των διαπραγματεύσεων. 


Οι προτάσεις της ελληνικής κυβέρνησης

Το κείμενο που κατέθεσε η ελληνική κυβέρνηση ως βάση συμφωνίας με τους εταίρους μπορεί να συνοψισθεί στα εξής καίρια σημεία:

1. Η κυβέρνηση προβλέπει πρωτογενή πλεονάσματα 0,6% το 2015, 1,5% το 2016, 2,5% το 2017 και 3,5% ετησίως για την πενταετία που θα ακολουθήσει. Αναμφίβολα οι στόχοι είναι χαμηλότεροι από τα εξωπραγματικά 3% για το 2015 και 4,5% για το 2016 που προέβλεπαν τα μνημόνια. Αλλά δεν πρόκειται για πραγματική χαλάρωση της δημοσιονομικής πολιτικής. Αντιθέτως, η διαχείριση που προτείνει η κυβέρνηση είναι πολύ σφιχτή, όπως φαίνεται από την εγκατάλειψη της προοπτικής των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών. Πρακτικά θα έχουμε λιτότητα το 2015-6 και σίγουρα μετά το 2017.  

2. Για να επιτευχθούν τα πλεονάσματα του 2015-6, που είναι οι μόνες χρονιές για τις οποίες μπορεί να υπάρξει κάποια ρεαλιστική πρόβλεψη, η κυβέρνηση προτείνει αύξηση της φορολογίας. Το σημαντικότερο μέτρο είναι τρία ποσοστά ΦΠΑ (6,5%, 11% και 23%), όπου το χαμηλό θα περιλαμβάνει τα φάρμακα και το μεσαίο τα βασικά τρόφιμα, την ενέργεια και το νερό. Πρόκειται για σημαντική αύξηση των έμμεσων φόρων, αλλά όντως γίνεται προσπάθεια να υπάρξει αναδιανομή κρατώντας τα ποσοστά χαμηλά για τα πιο λαϊκά αγαθά, όπως φαίνεται κυρίως από τη μείωση στο ηλεκτρικό ρεύμα (από 13% σε 11%). Εξ ορισμού όμως, αν τελικά επισυμβεί η αύξηση του ΦΠΑ με τρόπο ώστε να επιτευχθεί το πλεόνασμα, θα υπάρξει σημαντική φορολογική αφαίμαξη.  

3. Η κυβέρνηση προτείνει επίσης αυξήσεις στην εισφορά αλληλεγγύης, με το βάρος να πέφτει στα πλουσιότερα στρώματα, έκτακτη εισφορά από τα κέρδη των μεγάλων επιχειρήσεων, φόρο στις τηλεοπτικές διαφημίσεις, πληρωμές για τις άδειες των τηλεοπτικών σταθμών, φόρο πολυτελείας και άλλα φορολογικά μέτρα. Προτείνει επίσης, μια σειρά διοικητικών και νομοθετικών μέτρων για την πάταξη της φοροδιαφυγής, τον περιορισμό της φοροαποφυγής και τη βελτίωση της συλλογής των φόρων.

4. Πέραν των δημοσιονομικών μέτρων η κυβέρνηση προτείνει ιδιωτικοποιήσεις ύψους 3,2 δις για το 2015-16, 2,1 δις για το 2017-19 και 10,8 δις για την περίοδο μετά το 2020. Θα υπάρξει βέβαια πρόβλεψη για επενδύσεις και προστασία των εργασιακών δικαιωμάτων στις ιδιωτικοποιημένες επιχειρήσεις, ενώ θα γίνει χρήση των εσόδων για κοινωνική ασφάλιση και την ενδυνάμωση της Τράπεζας Επενδύσεων που μέλλεται να ιδρυθεί.

5. Στην κοινωνική ασφάλιση οι προτάσεις περιλαμβάνουν άρση της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος για το 2015-16 και σταδιακή απάλειψη των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων μέχρι τα 62. Επίσης προτείνεται μια σειρά επιμέρους μέτρων για τον περιορισμό της εισφοροαποφυγής και της ανασφάλιστης εργασίας.

6. Στα εργασιακά η κυβέρνηση προτίθεται να επανεισάγει τις συλλογικές συμβάσεις και να επαναφέρει τον κατώτατο μισθό στα επίπεδα του 2010 μέχρι το τέλος του 2016.

7. Στο θέμα των «κόκκινων δανείων» προτείνεται ο σχηματισμός ομάδας εργασίας για την διαμόρφωση μέτρων που θα αποσυμπιέσουν σταδιακά την κατάσταση. Παράλληλα, θα υπάρξει προσωρινή αναστολή των πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας.

8. Η κυβέρνηση εισηγείται επίσης σειρά μεταρρυθμίσεων στη Δικαιοσύνη, στον Πτωχευτικό Κώδικα, στον τουρισμό, στο εμπόριο, στις τηλεπικοινωνίες, στα ελεύθερα επαγγέλματα, στο κτηματολόγιο, στη δημόσια διοίκηση και στον τομέα της ενέργειας.

9. Τέλος, η κυβέρνηση προτείνει δύο μέτρα για την αναδιάρθρωση του χρέους το 2015-16. Πρώτον, το 2015 θα υπάρξει αποπληρωμή των ομολόγων που διακρατεί η ΕΚΤ, με κονδύλια που θα παράσχει ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ΕΜΣ). Δεύτερον, το 2015-16 θα υπάρξει αποπληρωμή των δανείων του ΔΝΤ με κονδύλια που επίσης θα παράσχει ο ΕΣΜ. Το συνολικό ύψος των νέων δανείων δεν αναφέρεται, αλλά λογικά θα είναι περίπου 50 δις. Στη βάση αυτή εκτιμάται ότι η Ελλάδα θα μπορέσει να επιστρέψει στις αγορές το Μάρτιο του 2016. Η κυβέρνηση επίσης ζητά από τους «θεσμούς» να υπάρξει κάποιο πρόγραμμα χρηματοδότησης της ανάπτυξης το 2016-2021, το οποίο όμως δεν προσδιορίζεται όσον αφορά το ύψος, ή τον χαρακτήρα του.

Οι προτάσεις της κυβέρνησης αντιπροσωπεύουν έναν πολύ επώδυνο συμβιβασμό και πρέπει οπωσδήποτε να γίνει εσωτερική συζήτηση στον ΣΥΡΙΖΑ για τις επιπτώσεις τους όσον αφορά την υλοποίηση του Προγράμματος της Θεσσαλονίκης. Για παράδειγμα, δεν υπάρχει αναφορά σε διαγραφή του χρέους (πόσο μάλλον βαθιά), δεν υπάρχουν φοροαπαλλαγές (12000 αφορολόγητο, ΕΝΦΙΑ κλπ.), αλλά επιβάλλεται νέος ΦΠΑ και άλλοι φόροι, η «σεισάχθεια» αναβάλλεται, η εθνικοποίηση των τραπεζών δεν αναφέρεται, και ούτω καθεξής. Θυμίζω ότι το Πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης δεν ήταν κάποιου είδους μπολσεβικισμός, αλλά ένας μετριοπαθής κεϋνσιανισμός. Ο συμβιβασμός που προτείνει η κυβέρνηση στους «θεσμούς» δημιουργεί πραγματικά ερωτηματικά για την υλοποίησή του.

Είναι φανερό ότι η διαπραγματευτική στρατηγική της κυβέρνησης είναι να κλείσει την αξιολόγηση παίρνοντας μια ανάσα ρευστότητας, ενώ παράλληλα επιδιώκει να εξασφαλίσει δέσμευση των δανειστών για το χρέος και την ανάπτυξη. Ο ΣΥΡΙΖΑ φαίνεται να κάνει βήματα μακριά από το Πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης, αλλά προσπαθεί να διατηρήσει την ελπίδα μιας εναλλακτικής πορείας στο μέλλον. 


Οι προτάσεις των δανειστών

Πως λοιπόν αντέδρασαν οι «εταίροι»; Αν κρίνουμε από το κείμενο που έχει διαρρεύσει, η αντίδραση ήταν στυγνή:

1. Οι «θεσμοί» απαιτούν πρωτογενή πλεονάσματα 1% το 2015, 2% το 2016, 3% το 2017, 3,5% το 2018 και 3,5% για κάθε χρόνο που ακολουθεί. Οι στόχοι δεν είναι πολύ διαφορετικοί από αυτούς της ελληνικής πλευράς και υπόρρητα αναγνωρίζεται ότι οι παλαιότεροι ήταν ανέφικτοι. Είναι ένας συμβιβασμός από την πλευρά των δανειστών. Η δημοσιονομική διαχείριση όμως παραμένει πολύ σφιχτή, πρακτικά θα υπάρχει καθεστώς λιτότητας για πολλά χρόνια. 

2. Το πρόβλημα είναι βέβαια ότι οι «θεσμοί» εκτιμούν ότι, με την τρέχουσα πορεία, το 2015 η ελληνική οικονομία θα έχει πρωτογενές έλλειμμα ύψους 0,66%. Προφανώς επίσης δεν δέχονται τις εκτιμήσεις για τα έσοδα που θα προκύψουν από τα μέτρα της ελληνικής πλευράς. Άρα απαιτούν τη λήψη «συγκεκριμένων και υψηλής ποιότητας» μέτρων, ώστε να επιτευχθούν τα πλεονάσματα για το 2015-6 και με τρόπο συμβατό με Μεσοπρόθεσμο για το 2016-19. Όπερ σημαίνει:

3. Κυρίως αύξηση του ΦΠΑ ώστε να αποφέρει επιπλέον περίπου 2 δις ευρώ. Θα υπάρχουν δύο ποσοστά 23% και 11%, όπου στο χαμηλό θα ενταχθούν τρόφιμα, φάρμακα και ξενοδοχεία (και άρα η ενέργεια θα πάει στο υψηλό ΦΠΑ). Θα καταργηθούν οι εκπτώσεις για τα νησιά.

4. Οι «θεσμοί» απαιτούν επίσης πολλά άλλα βαριά φορολογικά μέτρα, όπως απάλειψη των φορολογικών απαλλαγών για τους αγρότες, συμπεριλαμβανομένης και της επιδότησης για το πετρέλαιο, καθώς και απάλειψη της επιδότησης για το πετρέλαιο θέρμανσης. Ακόμη, προσαρμογή των αντικειμενικών αξιών στα ακίνητα, ώστε οι φόροι επί της ακίνητης περιουσίας να έχουν την ίδια απόδοση και το 2015 και 2016, δηλαδή 2,65 δις ευρώ ετησίως. Στο θέμα των εσόδων επίσης, οι «θεσμοί» θέλουν ουσιαστικά απάλειψη των ευνοϊκών δόσεων για την ανακούφιση από τα συσσωρευμένα χρέη.

5. Πέραν των φορολογικών μέτρων, οι «θεσμοί» απαιτούν αναμόρφωση του συνταξιοδοτικού συστήματος με περικοπές δαπανών 0,25%-0,5% του ΑΕΠ το 2015 και 1% το 2016. Αυτό σημαίνει μια σειρά μέτρων που περιλαμβάνουν απάλειψη του ΕΚΑΣ και σταδιακή συνταξιοδότηση στα 67 όσων θα συνταξιοδοτηθούν μετά τις 30 Ιουνίου 2015.

6. Οι «θεσμοί» προτείνουν ακόμη πλήθος μέτρων για την αναμόρφωση της Δημόσιας Διοίκησης, της Δικαιοσύνης, της ανεξαρτησίας του φοροεισπρακτικού μηχανισμού και της ανεξαρτησίας της ιδιωτικής διαχείρισης του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

7. Στο εργασιακό, προτείνουν διαδικασία διαβούλευσης για τον κατώτατο μισθό, τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, τις μαζικές απολύσεις και τις απεργίες, με βάση την «άριστη πρακτική» στην Ευρώπη.

8. Προτείνουν ακόμη μέτρα για την απορρύθμιση διαφόρων αγορών και κυρίως της παραγωγής και της διανομής ηλεκτρικού ρεύματος.

9. Απαιτούν επίσης, τη συστηματική συνέχιση εκτεταμένων ιδιωτικοποιήσεων που θα περιλαμβάνουν ΤΡΑΙΝΟΣΕ, περιφερειακά αεροδρόμια, Εγνατία, λιμάνι Πειραιά, λιμάνι Θεσσαλονίκης.

10. Τέλος, οι «θεσμοί» δεν κάνουν καμία αναφορά στην αναδιάρθρωση του χρέους, ούτε σε πρόγραμμα επενδύσεων και ανάπτυξης.

Από το κείμενο λοιπόν, συνάγεται ότι οι δανειστές απαιτούν σκληρά και «υψηλής ποιότητας» φορολογικά μέτρα για να επιτευχθούν τα «χαμηλά» πρωτογενή πλεονάσματα. Παράλληλα ζητούν σκληρά συνταξιοδοτικά μέτρα, σκληρά εργασιακά μέτρα και πλήθος μέτρων απορρύθμισης και απελευθέρωσης των αγορών. Υποτίθεται ότι έτσι θα ολοκληρωθεί η αξιολόγηση και θα πάρει η χώρα κάποια ένεση ρευστότητας για το άμεσο μέλλον. Δεν προτείνουν όμως καμία λύση για το χρέος και κανένα πρόγραμμα επένδυσης. Μπορούμε να υποθέσουμε ότι αυτά θα ακολουθήσουν αργότερα, ίσως μετά από μια «μεγάλη» διαπραγμάτευση για το χρηματοδοτικό κενό της χώρας.

Που οδηγεί ο δρόμος;

Ορισμένα συμπεράσματα για το που πάμε προκύπτουν αβίαστα: 

Η θεωρία ότι υπάρχουν σοβαρές διαφορές ανάμεσα στους πιστωτές, οι οποίες μπορούν να αξιοποιηθούν προς όφελος της ελληνικής πλευράς, δεν έχει βάση. Η ευρωπαϊκή ελίτ έχει καλούς τρόπους και μιλάει ευγενικά, αλλά δεν υπάρχουν «φίλοι» μας. Όταν φτάσει η ώρα, οι ευγενικοί διαπραγματευτές γίνονται σκληροί, άτεγκτοι και κυνικοί. Έτσι φτιάχτηκαν οι αυτοκρατορίες στο παρελθόν. 

Δεν υπάρχει «πολιτική διαπραγμάτευση» με τον τρόπο που αυτή γίνεται συνήθως αντιληπτή στην Ελλάδα, δηλαδή της προσωπικής συμφωνίας των ηγετών. Στο ευρωπαϊκό πλαίσιο οι πολιτικές θέσεις διαμεσολαβούνται από θεσμούς και μηχανισμούς – με μια ευρύτερη έννοια, από τον δημόσιο χώρο – που έχουν τη δικιά τους λογική. Η διαμεσολάβηση αυτή συχνά παίρνει τεχνοκρατική μορφή. Για παράδειγμα, οι στόχοι της ελληνικής κυβέρνησης και των δανειστών για το πρωτογενές πλεόνασμα είναι κοντά, αλλά τα συμπεράσματα για τα μέτρα είναι πολύ διαφορετικά. Η τεχνοκρατική διαμεσολάβηση των πολιτικών θέσεων των δανειστών είναι αυστηρή, ακολουθεί τη λογική του ΔΝΤ και άρα ζητά σκληρά μέτρα.  

Δεν πρόκειται να υπάρξει πρόταση των δανειστών που δεν θα εμπεριέχει μεγάλο πολιτικό κόστος για τον ΣΥΡΙΖΑ και την ηγεσία του. Ο λόγος είναι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ αντιπροσωπεύει κίνδυνο για το στάτους κβο της Ευρώπης. Οι δανειστές επιδιώκουν να δείξουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ηττήθηκε.

Δεν πρόκειται να υπάρξει πρόταση των δανειστών που θα επιτρέψει στον ΣΥΡΙΖΑ να εφαρμόσει το Πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης, τώρα ή στο μέλλον. Το πεδίο στο οποίο οι δανειστές σταδιακά παρασύρουν τον ΣΥΡΙΖΑ είναι όλο και πιο μακριά από τις προεκλογικές του θέσεις. 

Σχεδόν αβίαστα προκύπτουν και ορισμένες εκτιμήσεις:

Αν υπογραφεί συμφωνία με όρους που θα επιβάλλουν οι δανειστές, ή Ελλάδα θα επιστρέψει ουσιαστικά στο καθεστώς των Μνημονίων, πράγμα που σημαίνει ότι δεν θα υπάρξει συστηματική ανάπτυξη, η ανεργία θα παραμείνει υψηλή, η ανισότητα θα αυξηθεί, η χώρα θα γεράσει και θα μετατραπεί σε ασήμαντο παρία στη διεθνή σκηνή. Αν υπογραφεί μια τέτοια συμφωνία, ο χρόνος θα δουλεύει ενάντια στον ΣΥΡΙΖΑ. Δεν θα υπάρξει περιθώριο για «εσωτερική ρήξη» με τη διαπλοκή και την διαφθορά, ούτε η δυνατότητα κοινωνικής ανατροπής. Θα πρόκειται για καταστροφή και για τη χώρα και για την Αριστερά.

Το ζητούμενο τη στιγμή αυτή δεν είναι να βρεθεί κάποιο κοινό πεδίο ανάμεσα στις προτάσεις της κυβέρνησης και σε αυτές των δανειστών για τον προφανή λόγο ότι κάτι τέτοιο θα μας πάει ακόμη πιο μακριά από το Πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης. Στην ουσία θα έχουν νικήσει οι δανειστές.

Τα περιθώρια που υπάρχουν για τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων είναι ελάχιστα. Η παρατεταμένη έλλειψη ρευστότητας και χρηματοδότησης που έχουν προκαλέσει οι δανειστές οδηγεί την οικονομία σε ύφεση. Το κράτος αναστέλλει πληρωμές και δε μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά. Η εκροή καταθέσεων έχει γιγαντωθεί και το τραπεζικό σύστημα βρίσκεται σε οριακό σημείο. Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές αυξάνονται και η εμπορική πίστη έχει παγώσει. Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ έδωσε όντως δείγματα πολύ καλύτερης διαχείρισης της οικονομίας από τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ τους τέσσερις αυτούς μήνες, αλλά η μέγγενη των δανειστών άρχισε πλέον να έχει καταστροφικά αποτελέσματα.

Η στρατηγική της ριζοσπαστικής αλλαγής της Ελλάδας κρατώντας τη χώρα στο πλαίσιο της ΟΝΕ, έχει φτάσει το τέλος της. Αυτό είναι το ουσιαστικότερο και σημαντικότερο μήνυμα που έστειλε ο οδοστρωτήρας των δανειστών. Αν ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει πραγματικά να αλλάξει την κοινωνία, να αποτρέψει την εθνική κατάπτωση, να βάλει την οικονομία σε πορεία ανάπτυξης και να κερδίσει μια νέα δυναμική θέση για την Ελλάδα στο διεθνές γίγνεσθαι, πρέπει να εξετάσει εναλλακτικούς δρόμους. Η γνώση και η ανάλυση υπάρχουν. Χρειάζεται πολιτική θέληση και αποφασιστικότητα.